Aysel ÇÖLTÜ

Aysel ÇÖLTÜ

Kamu Görevlileri Basına Bilgi ve Demeç Verebilir

A+A-

Kamuoyunda, memurların ve diğer kamu görevlilerinin basına açıklama yapamayacaklarına ilişkin yaygın bir kanaat vardır. Bu kanaatin, tamamen yanlış olduğunu söylemek de esasen mümkün değildir. Ancak, birçok konuda olduğu gibi, bu yaygın kanaatte, okunarak edinilenden çok kulaktan dolma bilgilere dayanmaktadır ve tam olarak doğru da değildir. Bir gazetede köşe yazmaya başlayınca önce bu konuya bir çözüm bulmak gerektiğini düşündüm.

BİLGİ VE DEMEÇ VERMENİN MEVZUAT KARŞISINDAKİ DURUMU 

Devlet memurlarının, basına bilgi ve demeç vermesine ilişkin yasaklama 657 sayılı Kanunun 15'inci maddesinde düzenlenmiştir. Bu madde de; "Devlet Memurları, kamu görevleri hakkında basına, haber ajanslarına veya radyo ve televizyon kurumlarına bilgi veya demeç veremezler. Bu konuda gerekli bilgi ancak bakanın yetkili kılacağı görevli illerde valiler veya yetkili kılacağı görevli tarafından verilebilir." hükmü yer almaktadır. Maddenin gerekçesinde, "Kamu görevlerinin yürütülmesiyle ilgili olarak basın organlarıyla radyo ve televizyon kurumlarına bilgi ve demeç vermeye kimlerin yetkili olduğu belirtilmekte ve idarenin, halkla ve kamuoyuyla münasebetlerinde insicamlı bir münasebet sağlamak amacıyla bu madde konulmuştur." denilmektedir. 
12 Eylül koşullarında, personel mevzuatımıza eklenen bu düzenleme, halen güçlü bir şekilde varlığını sürdürmektedir. 

Burada tartışma konusu, Devlet memurlarının basına hiçbir konuda mı bilgi ve demeç veremeyecekleri yoksa sadece kendi görevleriyle ilgili mi bilgi ve demeç veremeyecekleri hususunda düğümlenmektedir. Kanun ve gerekçesi birlikte incelendiğinde söz konusu yasaklamanın, Devlet memurlarının sadece kendi görevlerinin yürütülmesiyle ilgili bir yasak olduğu ortaya çıkmaktadır. Bu çerçevede memur, yürüttüğü göreviyle ilgili konularda basına bilgi ve demeç veremez. Kanun koyucu bir görevi yürüten memurun yaptığı göreve ilişkin bilgi vermesinin yasak olduğunu belirtmektedir. 

Konuyu birkaç örnekle açıklayacak olursak; Maaş Dairesinde çalışan bir memurun maaş artışlarının hangi oranda olacağını basına açıklaması suç, ancak maaş artışlarına ilişkin yapılan zammın düşük olduğunu ve geçinmesinin zor olduğunu bir basın organına açıklaması ise suç değildir. 
Yine bir denetim elemanının yaptığı denetime ilişkin bilgiler vermesi suç, denetim yöntemlerinde bir değişiklik önermesi veya denetimin zorunlu bir husus olduğu yönünde basın organlarına yapacağı açıklamalar ise suç değildir. Aynı şekilde bir uzmanın çalışma grubunda yer aldığı bir reform tasarısına ilişkin bilgi vermesi suç ancak mevzuatın aksayan yönlerine ilişkin bilimsel içerikte makale yayınlaması, televizyon ve gazetelere açıklama yapması suç değildir.

SONUÇ
Devlet memurlarının basına hiçbir konuda mı bilgi ve demeç veremeyecekleri yoksa sadece kendi görevleriyle ilgili mi bilgi ve demeç veremeyecekleri hususunda bir tartışma vardır. Kanun ve gerekçesi birlikte incelendiğinde sözkonusu yasaklamanın, Devlet memurlarının sadece kendi görevlerinin yürütülmesiyle ilgili bir yasak olduğu ortaya çıkmaktadır. Bu çerçevede, memur, kendi görevinin yürütülmesiyle ilgili konularda basına bilgi ve demeç veremez, diğer tüm konularda basına bilgi ve demeç verebilir, makale yazabilir, kitap çıkarabilir…
 

Önceki ve Sonraki Yazılar